Współczesne, zaawansowane technologicznie fotele obrotowe zawdzięczają swoje istnienie rozwojowi nauki o pracy, zwanej ergonomią. Co ciekawe samo pojęcie wprowadził polski naukowiec, Wojciech Jastrzębowski. Postać niezwykle barwna i o wszechstronnych zainteresowaniach.

Ergonomia pracy – nauka, która zmieniła biura

Jastrzębowski był profesorem fizyki, botaniki, zoologii i ogrodnictwa, uczestnikiem powstania listopadowego i doskonałym pedagogiem. Wydana w 1857 roku książka jego autorstwa zatytułowana była „Rys ergonomji czyli nauki o pracy opartej na prawdach poczerpniętych z nauki przyrody”. Książka ta była pierwszą publikacją, w której pojawia się pojęcie ergonomii, utworzone od greckich słów ergon (praca) i nomos (prawa). Polski profesor zwracał wówczas głównie uwagę na ciężkie warunki pracy w przemyśle i na to, że trzeba na zagadnienie produktywności patrzeć z wielu punktów widzenia. Także tych związanych ze zdrowiem i samopoczuciem. Dzisiaj, po prawie 170 latach, ergonomia ma status nauki, a my mamy bogatą wiedzę na temat zaburzeń układu mięśniowo-szkieletowego i wielu innych, spowodowanych nieprawidłową postawą, przybieraną podczas wielogodzinnego siedzenia przy biurku. Powstanie fotela obrotowego jest jednym z ważniejszych dokonań ergonomii pracy. Jak do tego doszło?

Fotel do pracy, początki

Dopóty dopóki w myśleniu o pracy przeważał Tayloryzm, oparty o maksymalną intensyfikację pracy przy ponoszeniu minimum kosztów, nie mogło być mowy o tym, by zadbać o zdrowie i samopoczucie pracowników. Kiedy jednak większość z nas zaczęła pracować przy biurku, co najmniej po kilka godzin dziennie, sprawa musiała nabrać większej wagi. W 1900 roku pojawiają się już co prawda pierwsze projekty stworzone z myślą o poprawie produktywności pracowników, ale nie mają większych konsekwencji, dlatego przełom w myśleniu o wygodnym fotelu do pracy nastąpił dopiero w 1968 roku. To ten rok uznaje się za powstanie pierwszego krzesła ergonomicznego, choć grunt został przygotowany już wcześniej. Wspomnieć tu warto choćby o zaprojektowanym przez Thomasa Jeffersona fotelu obrotowym oraz o dodaniu do jego podstawy kółek przez Karola Darwina. A 100 lat później, we wspomnianym 1968 roku, pierwszy fotel obrotowy z prawdziwego zdarzenia zaprojektował niemiecki projektant Wilfred Dauphin.

Badania nad ergonomią jako baza dla designu

Dauphin został zatrudniony przez jedną z brytyjskich firm, zaniepokojoną skargami pracowników na chroniczne bóle kręgosłupa, stawów i głowy. Miał znaleźć na to sposób. Czerpiąc ze wskazań lekarzy i fizjoterapeutów, zwracających uwagę na przeciążenia i ich źródła, jakich doznajemy, siedząc na zwykłym krześle oraz biorąc pod uwagę różnice w budowie anatomicznej ludzi, zaprojektował on fotel obrotowy, który pozwalał na regulację, m.in. wysokości siedziska krzesła. W następstwie pierwszego projektu ergonomiczny fotel do pracy ewoluował dynamicznie w kolejnych latach. Coraz bardziej funkcjonalne kółka, wsparcie odcinka lędźwiowego poprzez odpowiednie profilowanie oparcia, regulowane podłokietniki etc., ale miało się wrażenie, że to wciąż za mało.

Sit in motion!

Ostatnie lata przynoszą kolejną rewolucję w zakresie projektowania krzeseł obrotowych. Przyszedł moment, by wziąć pod uwagę nie tylko możliwość dopasowywania go do wzrostu i innych własnych preferencji, ale również, by fotel obrotowy „zapobiegał” poważnym dolegliwościom i stał się silnym wsparciem dla pracownika. Problemem bowiem jest nie tylko zła postawa na fotelu niezapewniającym odpowiedniego podparcia odcinka lędźwiowego, ale również ograniczone możliwości poruszania się, zmieniana pozycja podczas pracy. Wówczas nie tylko mamy wrażenie, że ciało nam cierpnie, ono faktycznie spowalnia swoją pracę. Zastygają układy ruchu, trawienny, krwionośny, co w dłuższym czasie może prowadzić do chorób i zwyrodnień. Uznano zatem, że trzeba w miarę możliwości być w ruchu i na krześle, które to po prostu umożliwia. I tak powstał mechanizm kołyskowy, kolejny krok w ergonomii pracy. Dzięki niemu pracownik może się kołysać w każdą stronę, swobodnie zmieniać pozycję, przenosić ciężar ciała. Nie zastyga tym samym w jednej pozycji.

W showroomie SITMO mamy dostępnych wiele modeli foteli obrotowych, o których można powiedzieć, że są sumą dokonań w zakresie ergonomii pracy. Przyjdź, przymierz się, poznaj różnicę!